Şeker Hastalarında (Diyabet) İmplant: Yapılır Mı ?

Şeker Hastalarında (Diyabet) İmplant: Yapılır mı, 

Riskler Neler, Nelere Dikkat Etmeli?

Diyabet (şeker hastalığı) olan birçok kişi, diş kaybı yaşadığında aynı soruyu soruyor:
“Hocam, bende şeker var; bana implant yapılır mı, riskli mi?”

Eskiden diyabet hastalarına implant konusunda çok daha çekimser yaklaşılırdı. Günümüzde ise kontrol altında olan diyabetlilerde, doğru planlama ile implant tedavisi mümkün.
Ama bazı önemli noktalar var: kan şekeri kontrolü, iyileşme süreci, enfeksiyon riski…

Bu yazıda; şeker hastalarında implantın hangi durumlarda yapılabildiğini, riskleri ve dikkat edilmesi gerekenleri sade bir dille anlatacağız.

Diyabet Ağız ve Diş Sağlığını Nasıl Etkiler?

Şeker hastalığı, sadece kan şekerini değil, vücuttaki tüm damar ve iyileşme süreçlerini etkiler. Ağız içinde:

• Diş eti hastalıkları (periodontitis) daha sık ve daha şiddetli görülebilir.

• Diş eti kanaması, şişlik ve çekilmeler daha hızlı ilerleyebilir.

• Ağız kuruluğu artabilir; bu da çürük ve enfeksiyon riskini yükseltir.

• Yara iyileşmesi, şeker kontrolsüz olduğunda yavaşlar.

İmplant da sonuçta küçük bir cerrahi işlemdir;
diş eti ve kemikte açılan bir alana yapay kök yerleştirilir. Dolayısıyla diyabetin bu iyileşme üzerindeki etkisi, implant tedavisinde de önemlidir.

Şeker Hastalarında İmplant Yapılır mı?

Kısa cevap:
Evet, kontrol altında olan diyabet hastalarına implant yapılabilir.

Burada kilit ifade “kontrol altında” olmasıdır.

Daha açalım:

• Düzenli ilaç veya insülin kullanan,

• Doktor kontrolünde olan,

• Açlık–tokluk ve HbA1c (3 aylık şeker ortalaması) değerleri belli sınırlar içinde seyreden
  diyabet hastalarında implant tedavisi, birçok bilimsel çalışmada başarılı bulunmuştur.

Buna karşılık:

• Şekeri çok düzensiz,

• Doktor kontrollerine gitmeyen,

• HbA1c değeri sürekli yüksek olan,

• Yaraları geç iyileşen
  hastalarda ise implant başarısızlık riski belirgin şekilde artar.

Özetle:

“Diyabetiniz var diye implanta kesin engel yok;
ama kontrolsüz diyabetle implant yapmak büyük risktir.”

HbA1c Neden Önemli?

Diş hekimleri, diyabet hastalarında implant planlarken sıkça HbA1c değerini sorar.
HbA1c, son 2–3 aylık dönemde kan şekerinizin ortalama seviyesini gösteren bir testtir.

• Değer ne kadar yüksekse,
  – Damar yapısı,
  – Bağışıklık sistemi,
  – Yara iyileşmesi
  o kadar olumsuz etkilenir.

İdeal değer aralıkları konusunda detaylı rakamlara girmeden söyleyebiliriz ki:

• İyi veya makul düzeyde kontrol edilmiş diyabet hastalarında
  – İmplant kaynaşması (osseointegrasyon)
  – İyileşme süreci
  daha sağlıklı ilerler.

Bu yüzden hekiminiz sizden:

• “En son HbA1c sonucunuz kaç?” diye sorarsa, şaşırmayın.

• Bu, implantı hangi şartlarda ve ne zaman yapacağını planlamasına yardımcı olur.

Diyabette İmplantın Riskleri Nelerdir?

Kontrolsüz veya kötü kontrollü diyabette implant tedavisinde şu riskler artar:

• Yara iyileşmesinin gecikmesi:
  – Dikiş hattında açılma,
  – Uzun süren hassasiyet görülebilir.

• Enfeksiyon riski:
  – Diş eti ve implant çevresinde enfeksiyon,
  – İmplant çevresinde kemik kaybı (peri-implantit) gelişme ihtimali yükselir.

• İmplantın kemikle kaynaşamaması:
  – Vücut, yeterince sağlıklı kemik dokusu oluşturamazsa,
  – İmplant stabil olmayabilir ve kaybedilebilir.

Bu riskler, diyabeti kötü seyredenlerde çok daha belirginken,
kontrollü diyabet hastalarında uygun planlama ve iyi bakım ile büyük ölçüde azaltılabilir.

Diyabetik Hastalarda İmplant Öncesi Hazırlık

Eğer şeker hastasıysanız ve implant düşünüyorsanız, birkaç önemli adım var:

1. Dahiliye veya Endokrinoloji Doktorunuzla Görüşün
   – İmplant planınızdan bahsedin.
   – Gerekirse son HbA1c ve kan şekeri değerlerinizi güncelleyin.
   – “Bu hasta için lokal anestezi altında implant cerrahisi uygundur” şeklinde bir onay almak, hekiminizi rahatlatır.

2. Şekerinizi Olabildiğince Kontrol Altına Alın
   – İlaçlarınıza/insülininize düzenli devam edin.
   – Beslenme ve egzersizde doktorunuzun önerilerine uyun.
   – Operasyon öncesi ve sonrası dönemi, şekerinizin görece iyi olduğu bir zamana denk getirmek avantaj sağlar.

3. Ağız İçindeki Enfeksiyonları Önce Tedavi Ettirin
   – Diş taşları, diş eti hastalıkları, çürükler, apse yapan dişler
   implant öncesi mutlaka tedavi edilmelidir.
   – Böylece ağızdaki bakteri yükü azaltılır, implant çevresinde enfeksiyon riski düşer.

İmplant Ameliyatı Günü: Şeker Hastaları Nelere Dikkat Etmeli?

Operasyon günü için genel öneriler (detayı mutlaka hekiminiz ve dahiliye doktorunuzla netleştirin):

• Aç kalmayın (doktor aksi söylemediyse):
  – Şeker hastalarının uzun süre aç kalması,
  – Kan şekerinin çok düşmesine neden olabilir.
  – Genellikle hafif bir kahvaltı ve ilaç/insülin düzenlemesi önerilir.

• Kan şekeri ölçümü:
  – Gerekirse klinikte veya evde ölçüm yapıp hekiminizle paylaşın.

• İlaç düzeni:
  – Özellikle insülin kullananlarda,
  – Hangi dozu ne zaman yapmanız gerektiğini dahiliye doktorunuzla netleştirin.

• Rahat kıyafetler, stres azaltma:
  – Stres de kan şekerini etkiler.
  – Operasyon öncesi hekiminizle konuşup aklınızdaki soruları sormanız, kaygınızı azaltır.

İyileşme Sürecinde Diyabetli Hastaların Dikkat Etmesi Gerekenler

İmplant yerleştirildikten sonra, diyabetli hastaların şu konulara özellikle dikkat etmesi gerekir:

• İlaç ve antibiyotik kullanımını aksatmamak

• Operasyon bölgesini temiz tutmak
  – Hekiminizin önerdiği şekilde fırçalama ve gargara kullanımı

• Sigara içiyorsanız azaltmak veya bırakmak
  – Sigara + diyabet, iyileşme açısından oldukça yönlü bir risk oluşturur.

• Şekerinizi dalgalandırmayacak şekilde beslenmek
  – Ani şeker yükselmeleri veya düşmeleri,
  genel iyileşme sürecini olumsuz etkiler.

Herhangi bir:

• Aşırı şişlik,

• Artan ağrı,

• Kötü koku,

• Süren kanama,

• Genel halsizlik, ateş
  gibi durumlarda, “nasıl olsa geçer” demeden hekiminizle iletişime geçmelisiniz.

Diyabet Hastalarında İmplantın Uzun Dönem Takibi

Şeker hastalarında implant yapılmış olsa bile:

• Düzenli diş hekimi kontrolleri çok daha önemlidir.

• İmplant çevresi diş eti,

• Röntgende kemik seviyesi,

• Plaque birikimi
  yakından izlenmelidir.

Hekiminiz:

• Belirli aralıklarla profesyonel temizlik yapabilir,

• Size özel fırçalama ve ara yüz temizliği önerileri verebilir,

• Gerekirse diş eti bakımınız için ek tedaviler önerebilir.

Diyabetiniz kontrolünüzdeyse ve bakımınıza dikkat ediyorsanız,
implantlarınızın uzun yıllar sorunsuz hizmet etme şansı oldukça yüksektir.

“Şekerim Var, İmplant Yaptırmasam mı?” Kararsızlığı

Bazı hastalar, riskleri duyunca tamamen vazgeçme eğiliminde oluyor:

“Madem risk var, o zaman hiç implant yaptırmayayım…”

Oysa risk–fayda dengesine bakmak gerekir:

• Sürekli oynayan protezlerle
  – Doğru dürüst çiğneyememek,
  – Sosyal hayatta gülememek,
  – Protezin vuruk ve yaralar yapması da
  yaşam kalitenizi ciddi şekilde düşürür.

• Kontrollü diyabetiniz varken,
  uygun planlanmış implant tedavisiyle:
  – Daha iyi çiğneyip beslenmek,
  – Daha rahat konuşmak ve gülmek,
  – Ağız içi yaralara maruz kalmamak
  genel sağlığınıza da pozitif katkı sağlar.

Bu yüzden en doğrusu;
diş hekiminiz ve dahiliye/endo­krinoloji doktorunuzla birlikte ortak karar vermektir.

Sonuç: Şeker Hastalarında İmplant Mümkün, Ama “Kontrolsüz Şekerle Değil”

Özetle:

• Diyabet, implant için kesin bir engel değildir;
  ama kontrolsüz diyabet, implant başarısızlığı ve enfeksiyon riskini artırır.

• İyi yönetilen, düzenli takip edilen, HbA1c değeri kabul edilebilir sınırda olan diyabet hastalarında,
  implant tedavisi, dikkatli planlama ile başarılı ve güvenli bir seçenek olabilir.

• En önemli noktalar:
  – Dahiliye hekiminizle iş birliği,
  – Operasyon öncesi–sonrası kan şekeri kontrolü,
  – Çok iyi ağız hijyeni ve düzenli kontrollerdir.

Diyabetiniz varsa ve implant düşünüyorsanız,
“Bana olmaz” demek yerine,
“Şekerimi iyi yöneterek, hekimlerimle birlikte en doğru zamanı ve planı bulabilir miyim?” diye sormak çok daha doğrudur.